Raad van State: houd meer rekening met toekomstige generaties

DEN HAAG (ANP) – Houd bij het maken van wetgeving meer rekening met toekomstige generaties, adviseert de Raad van State aan het kabinet. In zijn jaarverslag schrijft het adviesorgaan dat de politiek zich vaak richt op de problemen en mensen van nu. Dat terwijl besluiten over bijvoorbeeld pensioenen, klimaat, migratie en woningbouw veel langer doorwerken. De raad noemt de optie om de grondwet aan te passen om meer rekening te houden met de gevolgen voor kinderen en kleinkinderen.

Om hiermee rekening te houden, gebeurt “echt al wel wat”, maar volgens de adviseurs niet genoeg. “Veel initiatieven bevinden zich nog in een pril stadium” en zijn nog te vrijblijvend, vinden zij.

De kabinetsadviseur oppert om te onderzoeken of het “wenselijk is de belangen van toekomstige generaties constitutioneel te verankeren”. Het voordeel hiervan zou zijn dat de rechter en het kabinet zo een duidelijke “grondwettelijke opdracht” krijgen om rekening te houden met toekomstige generaties. Maar aan de andere kant moet volgens de raad worden afgewogen of dat wel past bij een grondwet die “van oudsher terughoudend en sober is vormgegeven”.

De Raad van State noemt ook de mogelijkheid dat het kabinet en de Tweede Kamer meer rekening houden met de al bestaande sociale grondrechten. Dat zijn opdrachten aan de overheid om goed voor haar burgers te zorgen, bijvoorbeeld als het gaat om het milieu en onderwijs.

Andere mogelijke oplossingen die worden genoemd in het verslag zijn om meer gebruik te maken van burgerberaden, of om ‘toekomstambassadeurs’ en speciale ombudsmannen op te laten komen voor latere generaties. Ook kan het volgens de raad helpen om scenario’s uit te denken om inzicht te krijgen in de toekomstige rechten en belangen die mogelijk op het spel staan. Daarnaast kan het volgens de adviseurs helpen om met maatschappelijke organisaties akkoorden te sluiten met langjarige afspraken.

De Raad van State ziet hierin voor zichzelf ook een opdracht. De adviesafdeling licht standaard wetten door, onder andere door te kijken naar mogelijke problemen in de uitvoering. Bij die adviezen kan de “toekomstgerichtheid” meer betrokken worden, schrijft de raad.

Thom de Graaf ziet dat politici door “hijgerigheid” vaak niet toekomen aan de lange termijn, zei de afzwaaiend vicepresident van de Raad van State bij een persbriefing. Hij begrijpt dat het voor politici moeilijk is om zich daaraan te onttrekken. Maar hij vindt het een “morele opdracht” om rekening te houden met volgende generaties.

Bron: ANP